Περιγραφή

Στο έργο αυτό ο Μολίνος προτείνει μία εσωτερική, σιωπηλή πορεία πνευματικής ζωής, με έμφαση στην εσωτερική προσευχή, την παθητική εμπιστοσύνη στον Θεό και την αναζήτηση της «εσωτερικής ειρήνης». Οι θέσεις αυτές συνδέθηκαν αργότερα με το ρεύμα που ονομάστηκε «ησυχασμός» (quietism), ένα ρεύμα το οποίο προκάλεσε έντονες θεολογικές συζητήσεις και αντιδράσεις στην ύστερη Καθολική Μεταρρύθμιση.

Η αρχική αποδοχή του έργου από κύκλους της Εκκλησίας δεν εμπόδισε τη μεταγενέστερη σύγκρουση με τις εκκλησιαστικές αρχές. Μετά από μακρά έρευνα, ο Μολίνος δικάστηκε από τη Ρωμαϊκή Ιερά Εξέταση και το 1687 ο πάπας Ιννοκέντιος ΙΑ΄ καταδίκασε εξήντα οκτώ προτάσεις που του αποδόθηκαν και απαγόρευσε τα έργα του, έντυπα και χειρόγραφα. Η υπόθεση προκάλεσε μεγάλη αναστάτωση στον καθολικό κόσμο, καθώς το βιβλίο είχε ήδη γνωρίσει ευρύτατη απήχηση και είχε δημιουργήσει πολυάριθμους κύκλους αναγνωστών και πνευματικών μαθητών.

Παρά την καταδίκη, το Guida Spirituale διατήρησε ιστορική σημασία ως κείμενο της χριστιανικής μυστικής γραμματείας, ενώ η συζήτηση γύρω απ’ το πρόσωπο και τη διδασκαλία του Μολίνου παραμένει έως σήμερα αντικείμενο θεολογικής και ιστορικής μελέτης. Το έργο προσφέρει μαρτυρία για την ένταση ανάμεσα στην εσωτερική πνευματικότητα και την εκκλησιαστική αυθεντία στη νεότερη ευρωπαϊκή θρησκευτική ιστορία.